۱۳ اسفند ۱۳۸۸
برای ما تعجب آور است كه دولت‌ مردان می‌گویند در حال آفرینش تمدن بزرگ اسلامی دوباره هستیم
رئیس‌جمهور سابق کشورمان با ابراز تعجب از سخنان برخی دولتمردان مبنی براینکه درحال آفرینش تمدن بزرگ اسلامی دوباره هستیم، به نقد این سخن پرداخت وهمچنین تاکید کرد: نمی‌شود جامعه را محدود كرد كه به راه خاصی برود یا اگرمردم انتخاب كردند جامعه به كدام سو برود با هیچ ترفندی یا با زور و تبلیغات نمی‌توان جلوی آن را گرفت.
سیدمحمد خاتمی در رونمایی از سایت گنجینه باز نسخ خطی اسلامی – ایرانی همزمان با ایام میلاد پیامبر رحمت، حضرت محمد مصطفی(ص) گفت:امیدوارم ملت ما و همه جهان اسلام در پرتو آموزش و هدایت حضرت رسول اكرم(ص) و حضرت امام صادق (ع) بتواند بر مشكلات موجود مادی و معنوی غلبه پیدا كند و راه خودش را به سوی آینده بهتر، آینده‌ای كه مورد نظر و خواست خدا و پیامبر است بگشاید و بر مشكلات غلبه پیدا كند و به آن هدف والایی كه این بزرگواران می‌خواستند برسد.
رئیس بنیاد باران با بیان اینکه آثار و مآثر فرهنگی و مدنی ؛شناسنامه تاریخی یك قوم است، اظهار داشت: اینها همه نشانه زندگی تاریخی است و طبیعی است انسان‌هایی كه گذشته تاریخی قوی‌تری داشتند آثار بیشتری نیز دارند.
رئیس موسسه بین‌المللی گفتگوی فرهنگ‌ها و تمدنها تصریح کرد: ایران یكی از برجسته‌ترین و بزرگترین سرزمین‌ها و ملت ایران از جمله ملت‌هایی است كه سابقه درخشان فرهنگی و مدنی داشته و گواه آن آثار و مآثر به جا مانده از این ملت است.
وی با اشاره به اینکه ملت‌های بزرگ و تاثیرگذار بر کل جهان در تاریخ کم بوده‌اند، گفت: ملت ایران یكی از این ملت‌هاست كه دو بار آفریننده تمدن بزرگ جهانی بوده است، یكی قبل از اسلام و بعد از آن كه اسلام آمد و آفتاب درخشان اسلام بر جان این ملت تابید، ایرانی نیز معنویت و حقیقت اسلام را پذیرفت و در ایجاد و بسط تمدن فاخر اسلامی نقش ممتازی داشت.
خاتمی یادآور شد:حتی آن‌هایی كه اسلام نیاوردند عظمت آموزش‌ها و جهت‌گیری‌های اسلام را پذیرفتند و به همین دلیل است كم نیستند شخصیت‌های غیر مسلمان که در آفرینش تمدن اسلامی نقش داشته‌اند.
وی تصریح کرد:البته بخش عظیم این ملت اسلام را به عنوان دین خودپذیرفت و بخش عظیمی از ملت سر در گرو محبت به اهل بیت نهاد و تشیع را قبول كرد.
رئیس‌جمهور سابق کشورمان تاکید کرد:بدون اینكه ما بخواهیم كنیم نقش دیگر ملت‌ها و اقوام را در ایجاد و بسط تمدن اسلامی انکار کنیم، بدون هیچ گونه تعصبی عرض می‌كنم اگر ایران و ایرانی را از عرضه تمدن فرهنگ اسلامی حذف كنیم مشخص نیست از این جریان چه خواهد ماند.
رئیس بنیاد باران افزود: تمدن اسلامی در یك برهه‌ای از زمان درخشش خودش را داشته است وبعد رو به افول نهاده است و امروز بیشتر آثار ذهنی آن تمدن و فرهنگ در ما باقی مانده است همچنانکه آثار و ماثر تمدن اسلامی امروز خزانه ارزشمندی است برای هویت تاریخی ما.
خاتمی در ادامه اظهار داشت: البته مطالبی شنیده می‌شود كه خیلی برای ما تعجب آور است كه دولت یا دولت‌مردان یا كسان دیگری می‌گویند در حال آفرینش تمدن بزرگ اسلامی دوباره هستیم و گویا تمدن بزرگ اسلامی مثل یك ساختمان است كه طراحی بكنیم و مهندسی بیاوریم و كار آماده شود!
وی تاکید کرد:تمدن این چنین نیست! تمدن از متن جان مردم بر می‌خیزد و بستگی به چگونگی نگاهی دارد كه به عالم و آدم داشته باشد.
رئیس دولت اصلاحات تصریح کرد: در حال حاضر ما در دوره آشفتگی ذهنی به سر می‌بریم، یعنی معلوم نیست نگاه ما چه نگاهی به عالم و آدم است؛ نگاهی كه گذشتگان ما داشتند در جای خودش قابل توجه بودو نتیجه آن فرهنگ و تمدن خاصی پدید آمد اما امروز دنیا عوض شده و معلوم نیست ما چه نگاهی به عالم و آدم داریم و بنابراین معلوم نیست آینده ما چه خواهد بود؟
وی افزود:آن چه كه داریم یك دین بزرگ و آموزش‌های ارجمندی است كه این دین دارد، گرچه باید متن و محتوای آموزش‌ها را با شكل‌ها و تجسم‌هایی كه در تاریخ به تناسب زمان و مكان داشته یکی بگیریم حتما باید بكوشیم در ضمن تذکر نسبت به محتوای دین و فرهنگ خود در دست آوردهایی که تمدن و فرهنگ اسلامی داشته است زمان و شرایط آن را درک کنیم و با نگاهی متناسب با زمان راه خود را به سوی آینده بهتر باز کنیم.
خاتمی یادآور شد: اندیشمندان و متفكران برداشت‌های خود از این محتوا در گذشته داشته‌اند و بر اساس آن راه زندگیشان را انتخاب كردند.
وی با تاکید بر اینکه معتقد به فراتاریخی بودن دین و وحی الهی هستیم، اظهار داشت:امروز حتی اگر بخواهیم كلام جدید در دنیا داشته باشیم، نمی‌توانیم از اندیشمندان و بزرگان دیروز و حاصل اندیشه آنان، بی‌نیاز باشیم، در عین حالیكه ما نمی‌توانیم بگوییم که ما خاتم الفلاسفه و نه خاتم العلما داریم ، آنها آدم‌های بزرگی بودند كه سئوال‌های زمان خودشان را درك كردند و پاسخ هایی دادند و امروز پرسش ها و نیازهای تازه ای مطرح شده است.
رئیس بنیاد باران در ادامه گفت: سرمایه بزرگ ما ، مجموعه‌ای از آثار و مآثری است که داریم باید آنها را احیا كنیم و به آنها بپردازیم و با نگاه به آینده بتوانیم در زمان خودمان زندگی بكنیم و با تكیه بر آن منابع و دیدگاههای اصیل دینی خودمان راه خود را بیابیم.
رئیس دولت اصلاحات با اشاره به طبیعی بودن این مسائل که در طول زمان به وجود آمده و خواهند آمد، تصریح کرد: نمی‌شود جامعه را محدود كرد كه به راه خاصی برود یا اگرمردم انتخاب كردند جامعه به كدام سو برود با هیچ ترفندی یا با زور و تبلیغات نمی‌توان جلوی آن را گرفت.
وی یادآور شد:آنچه برای ما مهم است این است كه منابع اصلی و پایه‌های هویت فرهنگی و تاریخی خودمان را بشناسیم.كاری كه كم و بیش شده است؛در ایران هم بعضی موسسات و شخصیت‌ها دراین زمینه كارهای خوبی كرده‌اند.
خاتمی تاکید کرد:انصافا یكی از عزیزانی كه معنای زندگیش را در تعلق به این فرهنگ و شناخت پایه‌های آن معنی كرده، آقای صادق خرازی است و بدون هیچ چشم‌داشت مادی در این مسیر گام برداشته است.
وی ادامه داد: ایشان هر جا كه بوده، چه آن وقت كه معاون وزیر خارجه بودند، چه آن هنگامی كه در خارج از كشور سفیر بودند و چه زمان‌ها دیگر یا امروز كه الحمدالله هیچ سمت رسمی ندارند و بیشتر می‌توانند به این مساله بپردازند، خیلی كارها انجام داده‌اند و بنای انجام کارهای بسیاری را نیز دارند.
رئیس بنیاد باران با اشاره به سایت رونمایی از سایت گنجینه باز نسخ خطی اسللامی- ایرانی که در این مراسم افتتاح شد، تصریح کرد:این سایت دریچه‌ای است به یك كار بسیارارزنده كه پایان كار نیست و روز به روز باید گسترده‌تر شود.تا شناسه فرهنگی ما به عنوان ایرانی شیعی با همه احترامی كه داریم حفظ و شناسانده شود؛به غیر شیعیان و با همه احترامی كه به مسلمانان عالم داریم حفظ و ساماندهی شود.
خاتمی خاطر نشان کرد:باید بپذیریم كه هویت ما ایرانی شیعی است و خیلی هم بركت دارد اگر آن را درست بشناسیم و كار بزرگ امروز عمدتا در این زمینه است و انشالله آثار و بركاتش را در آینده بیشتر و بهتر درك كنیم.
به گزارش روابط عمومی دفتر حجت‌الاسلام و‌المسملین سیدمحمد خاتمی، در این مراسم همچنین سیدمحمد صادق خرازی به سخنرانی پرداخت.
وی با اشاره به ایام میلاد بهانه عشق و رحمت حضرت ختمی مرتبت و تولد امام جعفر صادق رئیس مذهب امامیه، گفت: این ایام به حق بهانه‌ای شده است تا گرد هم آئیم و آغازی مبارک برای پاسداشت عظمت خالقان میراث مکتوب داشته باشیم.بزرگ مردانی با سختی و مشقت آثار علمی به جا گذاشتند و تاریخ علم را بارور کردند.
معاون وزیر خارجه دولت اصلاحات افزود:شاید بزرگترین خدمت و تمایل ما به ودیعه به امانت نهاده شده حضرت محمد (ص) ، قرآن و عترت؛ که بدون شک عقول و فهم ما در درک و شناخت آن قاصر است، این باشد که همت خود را بر این قرار دهیم تا میراث منتسب به قرآن و عترت آن بزرگوار را احیا و ترویج نمائیم.
این خادم قرآن تصریح کرد: از اهداف ما پاس داشت آن اندیشمندان و صاحبان فضل و کمالی بود که بی اعتنا به بهای مادی و معنوی تلاش خود، در کنج عزلت خویش یا زاویه‌های حجرات و مدارس، و در گستره‌ای به پهنای "جهان ایرانی" بر پایه دو شاخصه تشیع و ایرانیت به تتبع و تفحص در میراث اسلامی و ایرانی همت گماردند.
وی ادامه داد:عالمانی که اینک دانش ما منت‌دار تعصب و تلاش آنها است. نامدعیانی که علم و اندیشه را به ما رساندند بی‌آنکه چون فردوسی به دنبال مزد خویش باشند. چه آنان که شهره سخن‌ورزی آنها پیش از خودشان می‌رسید چون سعدی، و یا آوازه تکفیر مفتیان و حاکمان برعلیه آنها در حمام‌های شهر پیچیده بود، چون ناصر خسرو معتزلی شیعی به هنگامی که خاک آلود عرض راه از قبادیان به ری قدم می‌نهاد.
این خادم قرآن تاکید کرد:اگر هنر گذشتگان بر این بود که پدیدآورنده فرهنگ و تمدن اسلانمی – ایرانی باشند، وظیفه ما است که اگر نمی توانیم به سلک آنها در آئیم، پس مروّج این میراث در بهترین وجه آن و با بهره‌گیری از تمام صاحبان تجربه و نظر باشیم. در این مسیر دوستانی با یاری و یاوری خود دست گشوده مرا به گرمی گرفتند و از طی این یکسال و اندی با راهنمایی و تلاش من را ما نمودند و در قالب امنای این گنجینه سازه‌ای را شکل بخشیدند که به یمن ولادت امام مذهب جعفری، تولد یافت.
معاون وزیر خارجه دولت اصلاحات ادامه داد:پس از سالها تلاش در صحنه اجتماع، فرهنگ و سیاست بهتر آن دیدم که عطای این خرقه پشمینه آلوده را به لقای آن برتری بخشم و به تاسی از آن بزرگانی که در مجاز به خلق آثار پرداختند، با حضور مجازی در عرصه فرهنگ کشور ایران و مردم شیعه آن ادای وظیفه نمایم. پس اگر همتی بود وتوفیق رفیق، گام نخست ما از ترویج فرهنگ ایرانی این مجموعه است که انشالله با پیوستن زنجیره‌های باقی ناگسستنی گردد.
خرازی با اشاره به حضور سیدمحمد خاتمی در این مراسم، گفت:خاتمی موسس فکر فرهنگی در ایران بعد از انقلاب بوده و با مدیریتی که در حوزه فرهنگی و اجرایی داشته است، شخصیتی بزرگ در ترویج فکر فرهنگی در ایران بوده است.
وی در ادامه سخنان خود با اشاره به اهمیت نسخه‌های خطی ایرانی اسلامی، آن را کاری بزرگ برشمرد و گفت:متاسفانه برخی از رجال سیاسی اهمیت این مقوله را نمی‌دانند یا نمی‌خواهند بفهمند. با این وجود در ایران باید هزینه فرهیختگی و آزادگی پرداخت شود.
خرازی با اشاره به سابقه شکل گیری سایت گنجینه باز نسخه های خطی ایرانی اسلامی، در این باره توضیح داد: این فکر فرهنگی از زمان مسئولیت آقای خاتمی به وجود آمد. در سال ۸۶ در سفری که به مصر داشتیم این پرسش برایم پیش آمد که چرا ما ایرانی‌ها قدر بزرگان خود را نمی‌دانیم. در آن سال به همراه آقای خاتمی به دعوت اساتید و بزرگان علمی مصر در یک نشست علمی در دانشگاه الازهر حضور یافتیم.
معاون وزیر خارجه دولت اصلاحات ادامه داد:تمام شخصیت های مذهبی و ملی مصر در این جلسه حضور داشتند که اگر دیگرانی در آن شرکت می کردند حتما رسانه ملی آن را جشن اعلام می کرد و اگر در آن زمان غیرت و همتی در ایران وجود داشت، حتما به دستاوردهای این سفر پرداخته می‌شد.
وی یادآور شد: در آن نشست آقای طنطاوی رئیس الازهر گفت آقای خاتمی نیاز امروز جهان اسلام است. او از آقای خاتمی به عنوان یک علامه بزرگ دارای ابعادی فراتر از جغرافیای سیاسی امروز ایران و جدا از جدول‌بندی‌های سیاسی در ایران یاد کرد و گفت ضرورت امروز دنیای اسلام این است که این فکر فرهنگی و این تفکر گفت‌و‌گو توسعه پیدا کند.
خرازی در ادامه گفت:وقتی لغت علامه را به آقای خاتمی اطلاق می‌کنم به این معنی است که آقای خاتمی دردانه‌ای است که قدرش را ندانستیم و اگر قدر نعمت را ندانیم خداوند طور دیگری با ما برخورد می‌کند.
گفتنی است سایت گنجینه باز نسخه‌های خطی اسلامی و ایرانی، به منظور ترویج فرهنگ توجه به نسخه‌های خطی، توسعه تکنیک های دسترسی به آنها و با تمرکز در زمینه نسخه های خطی جهان اسلام و ایران ؛ در آدرس www.totfim.com قابل دسترسی است.