۱ شهريور ۱۳۹۵
سیدمحمد خاتمی: باید بتوانیم در میان خود گفت وگو و همدیگر را تحمل کنیم
خاتمی مدیا- رییس دولت اصلاحات با بیان اینکه «خشونت را حتی با خشونت نمیتوان از میان برداشت» گفت: رویکرد اصلاحات تبدیل معاند به مخالف و مخالف به موافق است و شرط آن قبول کردن موجودیت طرف مقابل و مخالف و گفت وگو کردن با اوست.
سیدمحمد خاتمی در دیدار جمعی از آزادگان و ایثارگران دفاع مقدس با تجلیل جایگاه آزادگان و رنجی که برده اند بیان کرد: آزادگان مظهر روحیه شهادت طلبی، تحمل جانبازی و محرومیتهای جسمانی و روحی و نیز مظهر مقاومت شگفت انگیز در مقابل فشار و خشونت و مظهر و نماد آزادی و سربلندی ملت هستند.
وی با تاکید بر ضرورت رسیدگی بهتر و بیشتر به وضعیت آزادگان، جانبازان و ایثارگران اظهار کرد: اسارت و رفتاری که با اسیران ما شد بزرگترین مظهر و بروز پدیدهای است به نام «خشونت» و امروز متأسفانه منطقهی ما در آتش خشونت میسوزد و این خشونت فراگیر شده است و اروپا و آمریکا و آفریقا و آسیا و همه جا را در بر گرفته است. شاید در هیچ دورهای از دورانهای تاریخ ما شاهد بسط خشونت عریان به این صورت نبوده ایم و در هیچ زمانی امنیت انسان اعم از مسلمان و غیرمسلمان و شرقی و غربی به اندازه امنیت انسان امروز در معرض نابودی نبوده است.
خاتمی با شکرگزاری نسبت به وجود امنیت در ایران در شرایط بحران زده منطقه بیان کرد: ما در یک منطقه بسیار ناآرام به‌سر می بریم و در دنیایی پر از خشونت. خشونت در هنگامی رخ می‌دهد که شما دیگری را غریبه به حساب بیاورید و موضوعیت خودتان را در نفی آن دیگری ببینید یا تسلیم محض کردن او و طبعاً در این موقعیت، ابزاری که شما دارید و به کار میبرید، ابزار خشونت و زور است. دیگری را قبول نکردن یا نابودی و حبس او را خواستن یا یکسره در مقابل خواستههای خود او را تسلیم خواستن، زمینه خشونت را بوجود میآورد.
وی افزود: انسانی که خودش را محور میداند فقط نمیگوید من هستم بلکه میگوید من هستم، حق هستم یعنی حقانیت برای من است و نیز با تنگ نظری این نظر را اعمال میکند که حق و حقانیت یکی هستند و هرکس حقانیت دارد حق دارد و کسی که حقانیت ندارد حقی هم ندارد؛ بنابراین رفتار با دیگری به عنوان یک موجود صاحب حقی که باید حق او را رعایت کرد، نیست بلکه هیچ حقی ندارد.
وی با اشاره به یکی بودن منطق خشونت ورزان بیان کرد: جنایت و خشونت و درگیری دارای منطقی است که طرفین درگیری در این منطق اشتراک دارند یعنی دقیقاً منطق آقای بوش با منطق آقای بن لادن یکی است. یکی میگوید هرکه با ما نیست برماست و هرکه بر ماست ما حق داریم هرگونه رفتاری که میخواهیم با او داشته باشیم و دیگری میگوید هرکس با ماست بر حق است و هر کس با ما نیست کافر است و باید نابود بشود و من حق دارم هر شیوهای را به کار بگیرم.
وی خشونت را حاصل خودحق مطلق پنداری و خودمحور پنداری انسانها دانست و افزود: خشونت را حتی با خشونت نمیتوان از میان برداشت و باید دیگری را به رسمیت شناخت. باید گفت وگو کرد. اگر گفته میشود رویکرد اصلاحات تبدیل معاند به مخالف و مخالف به موافق است، شرط آن قبول کردن موجودیت طرف مقابل و مخالف و گفت وگو کردن با اوست.
خاتمی با تاکید بر ضرورت رعایت قانون هم از سوی مخالفان و هم از سوی حکومت، چنین رفتاری را تضمین کننده امنیت پایدار و کاهش دهنده خشونت دانست و بیان کرد: از افتخارات ما این است که انقلاب ما انقلاب رحمت و رأفت بود. مقایسه کنید انقلاب اسلامی ایران را با سایر انقلابها و ببینید که کم هزینه ترین انقلاب عالم بوده است؛ البته نمیگویم اشتباه نشده است. در طول انقلاب و در طول جمهوری اسلامی اشتباه هم صورت گرفته است و احیاناً گاهی می شده است که بدون اعمال خشونت بعضی کارها را انجام داد و حتی در مورد خودیها که متأسفانه دایره آن هم در نظر بعضی ها خیلی تنگ بوده است هم گاهی خشونت به کار برده شده است. من اشتباهات را نفی نمیکنم اما میگویم اینها استثناهایی بوده است که نباید با قاعده آن را اشتباه گرفت.
وی افزود: قاعده ما قاعده غیرخشونت بوده است و قاعده تعامل و گفت وگو بوده است. استثنائات وجود داشته است که اشتباه و خطا بوده است. ما باید بکوشیم که استثنائات نباشد و قاعده، قانون باشد.
خاتمی با تاکید بر لزوم رعایت حرمت و منافع مردم در جمهوری و مزین کردن آن به اخلاق بر مبنای قواعد اسلامی اظهار کرد: ما در درجه اول باید بتوانیم در میان خود گفت وگو کنیم. همدیگر را تحمل و بعد هم سعی کنیم با دشمنان خود گفت وگو کنیم. البته این به معنی سازش در برابر دیگران نیست و هرجا دیگری قصد تجاوز به نظام و خاک و استقلال و منافع و امنیت ما داشته باشد باید در برابر او ایستاد، چنانکه ملت ما ایستاده است.
وی بیان کرد: یکی از درسهای بزرگی که انقلاب اسلامی ما داشت، درس ضدخشونت بودن آن بود و در مورد استثنائات هم باید از اشتباهات پند بگیریم اما روند و روال ماهیت انقلاب ما اتکا به زور و خشونت نبوده است.
رییس دولت اصلاحات با اشاره به چگونگی آغاز جنگ تحمیلی و اینکه مقابله ایران با عراق، جنگ و مقابله با خشونت و ظلم صدامی بود، گفت: اسیران ایرانی که در برابر خشونت عریان مقاومت کردند و سر خم نکردند، توانستند بگویند که ما پیام آور انسانیت و اخلاق هستیم منافع، دین و سرزمین مان برای ما اصل است و تا پای جان می ایستیم و اجازه نمیدهیم خشونت طلبان و متجاوزان بیایند به این اصول و ارزشهای ما حمله بکنند.
خاتمی در ادامه بر اهمیت معرفی الگوی اسلام رحمانی و خنثی کردن تبلیغات اسلامی هراسی تاکید کرد و گفت: در شرایطی که گروههای خشونت گرا به نام دین جنایت می کنند ما باید چهره واقعی جمهوری اسلامی را بیشتر معرفی کنیم تا بتوانیم اسلام هراسی و ایران هراسی را خنثی کنیم. بیشترین کمک به رواج اسلام هراسی را خشونت گرایانِ آدم کشِ عقب افتاده به نام حکومت اسلامی و خلافت اسلامی کرده اند و ما باید الگوی خود را به جهان معرفی کنیم.
وی در پایان ابراز امیدواری کرد نظام و جمهوری اسلامی از همه گزندها محفوظ باشد و دست خشونت گرایان و متجاوزان را از این کشور کوتاه گردد. خود ما -هم حاکمان و هم مردم- روز به روز در نشان دادن چهرهی رحمانی اسلام و شخصیت والای تاریخی ملت ایران موفق باشیم و ان شاءالله با همین روش مشکلات داخلی و خارجی خودمان را حل کنیم.